Odwrotny DNS (PTR)
Określ hostname na podstawie adresu IP poprzez rekord PTR.
Odwrotne zapytanie DNS (PTR)
Określ nazwę domeny po adresie IP za pomocą rekordu PTR. Odwrotny DNS służy do uwierzytelniania serwerów pocztowych, diagnostyki i bezpieczeństwa.
Jak korzystać
- Wpisz adres IP dla odwrotnego zapytania DNS
- Kliknij przycisk wyszukiwania rekordu PTR
- Przejrzyj nazwę domeny powiązaną z tym adresem IP
FAQ
Sprawdzenie rekordu PTR: co pokazuje odwrotny DNS
Odwrotne zapytanie DNS (reverse DNS, rDNS) odpowiada na pytanie, jaka nazwa jest przypisana do adresu IP. Odpowiedź jest zapisana w rekordzie PTR. Wpisz adres IPv4 albo nazwę hosta — wtedy narzędzie najpierw ustali jej adres IPv4 z rekordu A i sprawdzi już ten adres. To wygodne przy serwerze pocztowym: wpisujesz mail.example.pl i od razu widzisz, co zwraca strefa odwrotna dla jego IP.
Raport składa się z trzech części:
- Hostname (PTR) — nazwa zwrócona przez zapytanie odwrotne albo informacja, że rekordu brak.
- Zgodność DNS w przód — uzyskana nazwa jest ponownie zamieniana na IPv4 i porównywana z adresem wejściowym.
- Tabela rekordów PTR — nazwa w strefie
in-addr.arpa, wartość i TTL.
Jeśli PTR istnieje, ale DNS w przód się nie zgadza, najczęściej nazwa z PTR nie ma rekordu A albo wskazuje inny adres. Przy kilku rekordach A porównywany jest pierwszy, więc konfiguracje z równoważeniem obciążenia sprawdź ręcznie.
Typowe wyniki i co z nimi zrobić
| Wynik | Przyczyna | Rozwiązanie |
|---|---|---|
| Brak PTR | Właściciel adresu nie utworzył rekordu w strefie odwrotnej | Ustawić rewers w panelu dostawcy lub przez pomoc techniczną |
| PTR jest, DNS w przód się nie zgadza | Nazwa z PTR nie wskazuje z powrotem na ten adres | Dodać lub poprawić rekord A tej nazwy we własnej strefie |
PTR typu static.80.113.0.203.clients.hosting.pl | Domyślna nazwa dostawcy — działa, ale nie jest Twoja | Dla serwera pocztowego zmienić na mail.twoja-domena |
| Kilka rekordów PTR | Jeden adres ma kilka nazw | Zostawić jedną — odbiorcy mogą wziąć dowolną |
| PTR wskazuje obcą domenę | Adres należał wcześniej do innego klienta | Nadpisać PTR własną nazwą |
Jeśli po wpisaniu domeny pojawia się komunikat o niepoprawnym adresie IP, domena nie ma rekordu A — nie ma jeszcze czego sprawdzać.
Gdzie jest zapisany rekord PTR
Rekord PTR nie leży w strefie Twojej domeny, tylko w strefie in-addr.arpa, gdzie oktety adresu zapisuje się w odwrotnej kolejności. Dla 203.0.113.80 nazwa rekordu to 80.113.0.203.in-addr.arpa. Strefa odwrotna należy do właściciela puli adresów — hostingodawcy, chmury lub operatora — dlatego PTR nie dodasz w panelu DNS u rejestratora obok rekordów A i MX, nawet jeśli domena jest Twoja.
Jeśli masz własną pulę adresów z delegowaną strefą odwrotną, wpis w BIND wygląda tak:
$ORIGIN 113.0.203.in-addr.arpa. 80 IN PTR mail.example.pl.
Kropka na końcu nazwy jest obowiązkowa. Dla IPv6 używa się strefy ip6.arpa, w której adres rozpisuje się po pół bajtu; nasze narzędzie sprawdza IPv4.
Odwrotne zapytanie DNS w terminalu
dig -x 203.0.113.80 +short dig -x 203.0.113.80 @1.1.1.1 dig +short A mail.example.pl nslookup 203.0.113.80
Pierwsze polecenie to zwykłe zapytanie odwrotne, drugie omija lokalną pamięć podręczną i pyta publiczny resolver, trzecie sprawdza kierunek w przód. W Windows wystarczy nslookup — wynik PTR jest w linii Name.
Dlaczego serwer pocztowy potrzebuje PTR
Dla strony WWW rekord PTR prawie nie ma znaczenia — przeglądarki i wyszukiwarki go nie sprawdzają. W poczcie jest odwrotnie: serwer odbiorcy widzi tylko adres IP nadawcy i od razu wykonuje zapytanie odwrotne.
- Brak PTR. Wytyczne Google dla nadawców wymagają rekordu PTR dla każdego adresu wysyłającego; poczta z adresów bez niego bywa odrzucana lub trafia do spamu. Wiele serwerów z Postfiksem odrzuca takie połączenia regułą
reject_unknown_reverse_client_hostname. - PTR niezgodny z DNS w przód. Reguła
reject_unknown_client_hostnamewymaga pełnego potwierdzenia, a Gmail wymaga zgodnych rekordów od nadawców masowych. - Szablonowy PTR typu
203-0-113-80.dynamic.operator.plfiltry antyspamowe traktują jak adres domowy lub dynamiczny.
Nazwa, którą serwer przedstawia się w HELO/EHLO, powinna być taka sama jak w PTR. W Postfiksie ustawia się ją parametrem myhostname w main.cf, w Eximie — primary_hostname.
Jak wygląda odrzucenie z powodu PTR
Problem ze strefą odwrotną zwykle zdradza treść zwrotki (bounce). Gmail odpowiada kodem 550-5.7.25 z informacją, że adres IP nadawcy nie ma rekordu PTR. Postfix odbiorcy zwraca 450 4.7.1 Client host rejected: cannot find your reverse hostname. Kod 450 jest tymczasowy, więc Twój serwer ponawia wysyłkę, a wiadomości czekają w kolejce. Jeśli widzisz taki komunikat, sprawdź tutaj adres IP serwera, z którego wychodzi poczta — znajdziesz go w nagłówku Received odebranej wiadomości.
FCrDNS — potwierdzenie w obie strony
Forward-confirmed reverse DNS oznacza zamknięty krąg: IP → PTR → nazwa → A → ten sam IP. Właściciel adresu może wpisać w PTR dowolną nazwę, także cudzą domenę, ale nie utworzy rekordu A w domenie, której nie kontroluje. Dlatego dopiero para „PTR + zgodny rekord A” dowodzi, że adres i domena do siebie należą. Właśnie to pokazuje znacznik zgodności DNS w przód w raporcie.
Jak ustawić rekord PTR u hostingodawcy
| Gdzie jest IP | Jak ustawić PTR |
|---|---|
| OVHcloud | W panelu, w sekcji adresów IP: opcja zmiany rewersu (Reverse DNS). |
| Hetzner | Pole Reverse DNS przy adresie IP serwera. |
| DigitalOcean | PTR pochodzi z nazwy dropletu — zmień ją na pełną nazwę, np. mail.example.pl. |
| AWS EC2 | Tylko Elastic IP: akcja „Update reverse DNS”; rekord A musi już wskazywać ten adres. |
| Hosting współdzielony, operator internetu | Zgłoszenie do pomocy technicznej; adresy dynamiczne zwykle nie dostają własnego PTR. |
Kolejność jest ważna: najpierw rekord A mail.example.pl → IP we własnej strefie, potem PTR u dostawcy, na końcu sprawdzenie obu kierunków. Część paneli nie zapisze PTR, dopóki rekord A nie wskazuje właściwego adresu. Stara wartość może być widoczna do wygaśnięcia TTL podanego w raporcie.
Jeśli poczta wychodzi przez Google Workspace, Microsoft 365 lub usługę mailingową, PTR ich serwerów ustawiają oni sami — po Twojej stronie zostają SPF, DKIM i DMARC. Własny PTR jest potrzebny, gdy pocztę wysyła Twój serwer: VPS z Postfiksem, sklep na serwerze dedykowanym, CRM lub system ERP wysyłający maile bezpośrednio.
Co sprawdzić dalej
Gdy PTR i DNS w przód są poprawne, upewnij się, że adres jest dozwolony w rekordzie SPF i nie figuruje na czarnych listach DNSBL. Rekordy A, MX i TXT domeny pokaże DNS lookup, a publiczny adres, z którego faktycznie wychodzi ruch, — sprawdzenie mojego IP.